देशातील सर्वाधिक चर्चेत आणि बारकाईने पाहिल्या जाणाऱ्या संघटनांपैकी एक असलेल्या राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ (RSS) च्या शताब्दी वर्षानिमित्त ‘शतक : संघ के १०० वर्ष’ या चित्रपटाच्या ट्रेलरचे मुंबईत भव्य सोहळ्यात अनावरण करण्यात आले. हा ट्रेलर संघाच्या अखिल भारतीय कार्यकारी मंडळाचे सदस्य आणि ज्येष्ठ पदाधिकारी डॉ. मनमोहन वैद्य यांच्या हस्ते, अनेक मान्यवरांच्या उपस्थितीत प्रदर्शित करण्यात आला.

निवडक माध्यमांसाठी विशेष प्रिव्ह्यू

ट्रेलर लाँचपूर्वी निर्मात्यांकडून निवडक माध्यम प्रतिनिधींसाठी खास प्रिव्ह्यूचे आयोजन करण्यात आले होते. डॉ. मनमोहन वैद्य यांच्या उपस्थितीत झालेल्या या विशेष प्रदर्शनामुळे पत्रकारांना चित्रपटाचा आशय, दृष्टीकोन आणि उद्देश अधिक जवळून समजून घेण्याची संधी मिळाली.

शताब्दीचा ऐतिहासिक टप्पा आणि पार्श्वभूमी

२०२५ हे वर्ष राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघासाठी अत्यंत महत्त्वाचे ठरले आहे. शंभर वर्षांच्या प्रवासात संघाने भारताच्या सामाजिक, सांस्कृतिक आणि वैचारिक जीवनावर ठळक प्रभाव टाकला असला, तरी संघाभोवती चर्चांपासून वादांपर्यंत अनेक टप्पे आले. ‘शतक’ हा चित्रपट केवळ धारणा आणि आरोपांपुरते न राहता इतिहास, विचारधारा आणि संघटनेच्या प्रवासाकडे समतोल व सूक्ष्म दृष्टिकोनातून पाहण्याचा प्रयत्न करतो.

संघाचा बहुआयामी प्रवास – सिनेमॅटिक वेध

‘शतक (संघ के १०० वर्ष)’ हा चित्रपट संघाच्या गुंतागुंतीच्या आणि बहुआयामी प्रवासाचा सिनेमॅटिक वेध घेतो. ट्रेलरमधून १९२५ मध्ये डॉ. केशव बळीराम हेडगेवार यांनी संघाची स्थापना कशी केली, तसेच एम. एस. गोळवलकर (गुरुजी) यांच्या नेतृत्वाखाली संघटनात्मक मजबुती कशी आली, याचा मागोवा घेतला जातो. शिस्त, मूल्ये आणि दीर्घकालीन दृष्टी यांवर आधारित हा शतकी प्रवास संघाच्या स्वतःच्या आवाजातून मांडण्याचा प्रयत्न चित्रपटात दिसतो.

गैरसमजांना छेद देणारा दृष्टिकोन

ट्रेलरमधून संघासंदर्भातील अनेक दशकांपासून प्रचलित असलेल्या गैरसमजांना छेद देण्याचा संकेत मिळतो. विविध काळातील बंदी, स्वातंत्र्यलढ्यातील भूमिका, आणीबाणीचा कालखंड अशा संवेदनशील ऐतिहासिक टप्प्यांवर चित्रपट प्रकाश टाकतो. त्यामुळे प्रेक्षकांना संदर्भासहित आणि सखोल दृष्टीने संघाचा इतिहास पाहता येणार आहे.

डॉ. मनमोहन वैद्य यांची उपस्थिती – प्रामाणिकतेची मोहर

ट्रेलर लाँचला डॉ. मनमोहन वैद्य यांची उपस्थिती विशेष वजन देणारी ठरली. संघाच्या वैचारिक व बौद्धिक मंथनाशी दीर्घकाळ जोडले गेलेले डॉ. वैद्य हे स्पष्ट विचार मांडणारे अभ्यासक म्हणून ओळखले जातात. त्यांच्या उपस्थितीमुळे चित्रपटाच्या गांभीर्याला आणि प्रामाणिकतेला अधिक बळ मिळाले.

निर्मिती आणि सहकार्य

विर कपूर निर्मित, आशिष तिवारी सहनिर्मित आणि एडीए ३६० डिग्री एलएलपी यांच्या सहयोगाने साकारलेला ‘शतक’ हा चित्रपट संघाच्या इतिहासातील अल्पज्ञात आणि आजवर न मांडलेले पैलू समोर आणण्याचा प्रयत्न करतो. ट्रेलरमध्ये इतिहास, स्मृती आणि सातत्य यांचा सुरेख संगम पाहायला मिळतो.

‘शतक’ समाजापर्यंत कथा पोहोचवेल – डॉ. वैद्य

डॉ. मनमोहन वैद्य यांनी आपल्या भाषणात नमूद केले की, ‘शतक’ या चित्रपटाच्या माध्यमातून संघाची कथा समाजापर्यंत पोहोचणार आहे, ही अत्यंत प्रशंसनीय बाब आहे. चित्रपट हे सशक्त माध्यम असून, त्यातून मोठ्या प्रमाणावर लोकांपर्यंत पोहोचता येते. त्यामुळे संघाची गोष्ट अधिक व्यापक पातळीवर पोहोचेल, उत्सुकता वाढेल आणि ही अभिमानाची गोष्ट आहे, असेही त्यांनी सांगितले.

दिग्दर्शक आशिष मल्ल यांचा अनुभव

दिग्दर्शक आशिष मल्ल यांनी सांगितले, “ही कथा मी निवडली नाही, तर या कथेनेच माझी निवड केली. चित्रपट बनवताना अनेक गोष्टी नव्याने उमगल्या. प्रेक्षकांच्या मनात प्रश्न निर्माण व्हावा आणि उत्तर शोधण्याचा निर्णय त्यांनीच घ्यावा, असा शेवट आम्हाला हवा होता. यासाठी सखोल संशोधन केले. संघाबाबत पसरलेल्या अफवा आणि गैरसमज समोर आले; त्यांचे निराकरण आवश्यक आहे. आम्ही प्रामाणिक प्रयत्न केले आहेत.”

निर्माता विर कपूर यांचे मत

निर्माता विर कपूर म्हणाले, “‘शतक’ ही केवळ एका आकड्याची गोष्ट नाही, तर शंभर वर्षांच्या संस्कारांची, सेवाभावाची आणि नि:स्वार्थ समर्पणाची कहाणी आहे. कोणताही प्रचार किंवा सत्तेचा आधार न घेता, अनुशासन आणि राष्ट्रभक्तीच्या बळावर संघाने लोकांच्या मनात स्थान निर्माण केले. हा चित्रपट कोणाच्याही विरोधात नसून सत्याच्या बाजूने उभा आहे.”

भव्य मांडणी आणि प्रदर्शनाची तारीख

भव्य दृश्यरचना, प्रभावी कथन आणि भावस्पर्शी संगीताच्या जोरावर ‘शतक’ मराठीसह भारतीय चित्रपटसृष्टीत वेगळे सिनेमॅटिक अवकाश निर्माण करत आहे. अनिल डी. अग्रवाल यांची संकल्पना, आशिष मल्ल दिग्दर्शित, विर कपूर निर्मित आणि आशिष तिवारी सह-सहनिर्मित ‘शतक’ हा चित्रपट १९ फेब्रुवारी रोजी प्रदर्शित होणार आहे. शंभर वर्षांच्या विचारप्रवाहाचा, जो आजही समकालीन भारतावर प्रभाव टाकतो, सखोल वेध घेण्याची भूमिका हा ट्रेलर ठामपणे मांडतो.